Se Fraga levantase a cabeza…

images.jpg

https://www.lavozdegalicia.es/…/fr…/0003_201904G12P16993.htm

La Voz de Galicia. Opinión. Habitación propia

María Xosé Porteiro. 12 de abril de 2019.

A novidade deste 28 de abril é que non só a esquerda se presenta dividida e con sufraxios perdidos nas físgoas da lei D’ Hont: o PP vai probar a penalización que tan ben coñece o PSOE, que emerxe logo da súa profunda crise. En Andalucía xa se viu o que sucede cando o voto se rearte entre varias formacións e a dereita máis á dereita cómelle o ril á que se presentaba como compendio das opcións conservadoras; con Cidadáns xa de cheo nesta mesma órbita, despois de renunciar a representar aos votantes de centro; e con Vox chamando ao voto máis ultra e antisistema. Se Fraga levantase a cabeza, botaríalles un bo responso a quen esnaquizaron o seu logro de aglutinalos a todos baixo as siglas do PP. As eleccións do 2011, que deron unha maioría absolutísima ao Partido Popular, supuxeron un punto de inflexión que produciu cambios nas opcións electorais da esquerda. Podemos estaba a piques de asaltar o ceo ao reclamárense herdeiros dos indignados da Porta do Sol, pero a indignación non estaba só na esquerda. Cidadáns presentábase como un novo centro, cunha imaxe moderna e progre de líderes que vivían en parella sen casar e man aberta aos cambios sociais que modernizaron a España cañí, pero trufadas por un liberalismo neocon, moderno e conservador ao mesmo tempo. Máis recentemente, Vox, representa outro tipo de indignación, pero contra a España autonómica e os dereitos sociais. O conxunto de todos eses cambios redefiniron notablemente o panorama electoral.

En todo este proceso, o maior desgaste foi para os actores da alternancia bipartidista. O PSOE pagou caro o seu erro ao abordar a crise económica do 2008 e o PP, o seu optimismo ante o custo polos innumerables casos de corrupción que motivaron a súa expulsión do Goberno. A imprevisible moción de censura de xuño pasado converteu a Pedro Sánchez nunha nova versión de Lázaro resucitado que aproveitou ao máximo o escasos dez meses de goberno en solitario, introducindo reformas inimaxinables só un ano antes, como a subida do salario mínimo. A súa chegada á Moncloa tróuxolla en bandexa a crise interna e xudicial do PP, máis para consolidar o aumento de escanos que o manteña no Goberno, precisará do apoio de difíciles compañeiros de viaxe. A aposta é arriscada, pero, se sae ben, haberá Goberno de centro-esquerda para longo e consolidaranse opcións similares nas seguintes eleccións municipais e autonómicas. Madrid sería o caso máis notable, Vigo será, en calquera caso, o bastión do modelo de cidade e Barcelona seguirá tentando escaparse do labirinto en que se converteu o reto secesionista… pero o guion do próximos catro anos está aínda no tinteiro.

“A imprevisible moción de censura de xuño pasado converteu a Pedro Sánchez nunha nova versión de Lázaro resucitado que aproveitou ao máximo os escasos dez meses de Goberno en solitario, introducindo reformas inimaxinanbles so un ano antes, como la suba do salario mínimo. A súa chegada á Moncloa chegoulle en bandeixa pola crise interna e xudicial do PP, mais para consolidar o aumento de escanos que o manteña no Goberno, precisará do apoyo de difíciles compañeiros de viaxe. A aposta é arriescada pero, si sae ben, haberá Goberno de centro-esquerda para moito tempo e se consolidarán opcións semellantes nas seguintes eleccións municipais e autonómicas.

 

Versión en castelán:

Si Fraga levantara la cabeza

La novedad de este 28 de abril es que no solo la izquierda se presenta dividida y con sufragios perdidos en los resquicios de la ley D’Hont: el PP va a probar la penalización que tan bien conoce el PSOE, que emerge tras su profunda crisis. En Andalucía ya se ha visto lo que sucede cuando el voto se reparte entre varias formaciones y la derecha más a la derecha le come el riñón a la que se presentaba como compendio de las opciones conservadoras; con Ciudadanos ya de lleno en esta misma órbita, después de renunciar a representar a los votantes de centro; y con Vox llamando al voto más ultra y antisistema. Si Fraga levantara la cabeza, les echaría un buen rapapolvo a quienes han destrozado su logro de aglutinarlos a todos bajo las siglas del PP. Las elecciones del 2011, que dieron una mayoría absolutísima al Partido Popular, supusieron un punto de inflexión que produjo cambios en las opciones electorales de la izquierda. Podemos estaba a punto de asaltar el cielo al reconocerse como herederos de los indignados de la Puerta del Sol, pero la indignación no estaba solo en la izquierda. Ciudadanos se presentaba como un nuevo centro, con una imagen moderna y progre de líderes que vivían en pareja sin casarse y mano abierta a los cambios sociales que modernizaron la España cañí, pero trufadas por un liberalismo neocon, moderno y conservador al mismo tiempo. Más recientemente, Vox, representa otro tipo de indignación, pero contra la España autonómica y los derechos sociales. El conjunto de todos esos cambios han redefinido notablemente el panorama electoral.

En todo este proceso, el mayor desgaste fue para los actores de la alternancia bipartidista. El PSOE pagó caro su error al abordar la crisis económica del 2008 y el PP, su optimismo ante el coste por los innumerables casos de corrupción que motivaron su expulsión del Gobierno. La imprevisible moción de censura de junio pasado convirtió a Pedro Sánchez en una nueva versión de Lázaro resucitado que ha aprovechado al máximo los escasos diez meses de gobierno en solitario, introduciendo reformas inimaginables solo un año antes, como la subida del salario mínimo. Su llegada a la Moncloa se la trajo en bandeja la crisis interna y judicial del PP, más para consolidar el aumento de escaños que lo mantenga en el Gobierno, precisará del apoyo de difíciles compañeros de viaje. La apuesta es arriesgada, pero, si sale bien, habrá Gobierno de centro-izquierda para rato y se consolidarán opciones similares en las siguientes elecciones municipales y autonómicas. Madrid sería el caso más notable, Vigo será, en cualquier caso, el bastión del modelo de ciudad y Barcelona seguirá intentando escaparse del laberinto en que se ha convertido el reto secesionista… pero el guion de los próximos cuatro años está todavía en el tintero.

#Sándalo no Diario Cultural da Radio Galega, na opinión de Armando Requeixo

images-3.jpg

http://www.crtvg.es/rg/a-carta/diario-cultural-diario-cultural-do-dia-03-09-2019-4178303?t=1300&fbclid=IwAR3bTgIKnj6RGkPS7ZMWU05AeHM7_sF682glSMPMznNZVxWrr9p1SKXqZc

download-1.jpg

Grazas a Armando Requeixo polo seu comentario crítico de #Sándalo no Diario Cultural da Radio Galega do 3 de setembro.

Moi contenta de coincidir con Emma Pedreira e a súa novela #As_fauces_feroces‘!

Entrevista en Hoy por Hoy – Galicia (Cadena SER) como Valedora adxunta

"No es un reto, es una oportunidad maravillosa"

https://cadenaser.com/emisora/2019/08/25/radio_galicia/1566733747_627394.html 

Con el apoyo del Partido Popular y del PSdeG, la abstención del Grupo Mixto y el voto en contra de En Marea y BNG, la periodista y escritora María Xosé Porteiro era designada por el Parlamento de Galicia como adjunta al Valedor do Pobo.

Con la elección de la magistrada María Dolores Fernández Galiño, como Valedora, y de María Xosé Porteiro, vicevaledora, la institución abre una nueva etapa tras la crisis que llevó a Milagros Otero a renunciar al cargo tras la sentencia del Tribunal Superior de Xustiza de Galicia que consideraba que había influido en un nombramiento arbitrario.

Fernández Galiño y María Xosé Porteiro lideran un renovado equipo en el que son mayoría las mujeres, ambas han expresado su feminismo militante así como la defensa del gallego y la defensa del medio ambientePorteiro defiende la validez y utilidad de la institución más allá de los errores del pasado, está convencida de que es necesaria y cumple eficazmente con los objetivos para los que se creó, la defensa de los derechos y libertades de los ciudadanos.

María Xosé Porteiro ha ejercido el periodismo en múltiples empresas de comunicación, autora de varias novelas y ensayos, miembro del Plenario do Consello da Cultura Galega. Ha ocupado diversas responsabilidades políticas: concejala en Vigo, diputada en los Parlamentos de Galicia y de España, Delegada de Galicia en el Exterior…

En “O MEU ANDEL”, blog literario de Manrique Fernández, crítica de «Sándalo»

https://manriquefdez.wordpress.com/2019/08/22/maria-xose-porteiro-sandalo/?fbclid=IwAR2iFltmNAjN6Yc5hUxwCojhHOfhEMqGCF-lc3VJ00EHblcggfzs43q759A

sandaloXornalista e política, María Xosé Porteiro volve e amosarnos a súa faceta máis literaria a través da súa segunda novela, «Sándalo», un traballo tremendamente ambicioso no que fai un percorrido pola emigración galega a Cuba ao longo dos dous últimos séculos e no que o lector será testemuña das revolucións da illa (a da independencia e a castrista), e das súas vinculacións con nós, pero tamén das pequenas historias dos seus habitantes que a autora, que pasou a súa nenez nesas terras, coñece en profundidade.

Sorprende a estrutura aparentemente anárquica, con constantes saltos no tempo e no espacio que, de primeiras, poden confundir ao lector, pero ao avanzar na lectura decatámonos de que o fío argumental non é o verdadeiramente importante neste relato, senón ese transfondo cáseque sociolóxico que enfía toda a narración e no que a emigración galega xoga un papel fundamental.

Botando man da súa faciana xornalística, a autora argalla o que poderiamos considerar unha novela de ficción histórica perfectamente documentada na que os personaxes reais mistúranse cos creados para a ocasión e na que uns e outros confúen en escenas da historia cubana ou da intrahistoria máis local a ambas beiras do Atlántico. Non podemos falar, xa que logo, da típica estrutura “prantexamento-nó-desenlace”, senón dunha especie de xogo, un crebacabezas de historias cruzadas, ás veces fragmentarias, no que as pezas non sempre encaixan entre si pero, en conxunto, amosan a relevancia da nosa diáspora nalgúns dos acontecementos que marcaron a creación dunha nova forma de entender a sociedade en Cuba.

Sorprente tamén (ou non tanto por vir de quen vén) a presenza da muller na novela asumindo un rol protagonista de principio a fin. Non falo dunha muller, loxicamente, senón dunha morea de mulleres que reivindican o seu papel na creación desa sociedade da que falabamos máis arriba, pero tamén nesa historia máis miúda que axudou a construíla. Mulleres fortes e de personalidades firmes, que levan a maior parte do peso da narración. Non creo que poidamos falar dunha novela claramente feminista ou reivindicativo pero, outravolta, ese transfondo está aí, empapando cada unha das páxinas do relato. Quina, Lumia, Nanaina ou Macorina, de seguro ficarán no noso sentir por moito tempo; pero tamén a descuberta de mulleres reais como Gertrudis Gómez de Avellaneda ou Andrea López Chao, por poñer só un par de exemplos de personaxes reais.

O resultado final é unha novela de lectura amena e capaz de arrastrar ao lector ao longo das súas páxinas. A flexibilidade da estrutura, mesmo da linguaxe empregada (ás veces literaria, ás veces xornalística) ou dos acontecementos relatados, son quen de facernos viaxar no tempo e no espazo sen movernos do noso sillón favorito. ¿Alguén dá máis?

María Xosé Porteiro

«Sándalo»

Galaxia

400 páxinas

Dos romances ás políticas, a diáspora na acción exterior galega (#Sándalo analizado por Daniel Glez Palau – IGADI)

http://www.ecodixital.com/post-firma.php?id=321&fbclid=IwAR0AC-1_rsfSGuuxp3NqxNcf1JF5Usg36-pCKui4rzrvuH9DOGtB3COFsUA

images-2.jpg

REVISTA ECO. 21 de agosto de 2019

Daniel González Palau. Director do Igadi.

As relacións de Galicia con América desde o s. XIX son fundamentais para entender á comunidade galega actual e a que pode ser no futuro. A propia relación intercontinental tecida desde o Atlántico nuclea a configuración da identidade internacional da Galicia de 2019 e do seu perfil internacional tan singular, da lingua ao Camiño de Santiago ou os mundos celtas. Nese núcleo global atópanse a diáspora, os centros galegos e a epopea dos asentamentos e os retornos das comunidades galegas.

No último libro de María Xosé PorteiroSándalo, a historia fía unha biografía novelada das relacións de Galicia con Cuba, desde as revoltas dos escravos e o envío masivo de galegos desde Castela para combater a negrización das illas no s. XIX, até a emigración económica do s. XX e os procesos de transformación sociopolítica en Galicia e Cuba… A novela, unha historia de historias de familias galegas, de viaxes e de significados, fía de maneira atrapante e histórico as distintas dimensións do feito migratorio; das vidas privadas as vidas públicas. Engádese ao texto unha veta profunda moi suxestiva, arredor da particularidade da biografía da autora, que medrou na Cuba revolucionaria de Fidel Castro até os catorce anos, e que tamén aparece retratada na obra de maneira trepidante.

Sándalo narra ademais estes douscentos anos desde unha particular ollada feminina, constituíndose como un tesouro para coñecer as diferentes dimensións humanas da xenealoxía da Galicia internacional actual. A construción da galeguidade desde fóra, a promoción do himno e da bandeira, e até dos propios escritores do rexurdimento, fai da diáspora cubana un feito fundacional da Galicia de hoxe, da que hai que falar neste 2019 no contexto dos cincocentos anos da fundación de La Habana. Ler Sándalo ou asistir á moi recomendable peza de teatro sobre o centenario da morte de Eduardo Pondal, Os fillos do sol, sitúanos arredor de quen somos como construción colectiva e do peso da Galicia exterior nos seus fitos constituíntes. Máis alá dos romances, coñecer o valor da diáspora para Galicia nos nosos días, excede o emocional e emerxe estratéxico no modelo de desenvolvemento da Galicia do presente e do futuro. Estados como Irlanda, Italia, China ou os USA, realizan esforzos para poñer en valor, do económico ao cultural, todo o valor relacional da diáspora tradicional, e as súas novas formas.

En Galicia, sendo a axenda da S. X. de Emigración unha política destacada dentro da feble acción exterior galega, falta como no resto das dimensións da nosa acción exterior, unha aposta decidida pola coordinación co resto da Xunta e o conxunto das potencialidades do perfil internacional de Galicia. O actual anteproxecto da Lei galega de acción exterior dá conta desta eiva estratéxica de maneira particular e non anticipa unha aposta real por dar un salto cara unha ollada integral, que supere a acción social da galeguidade como tronco central da acción coa diáspora.

Cómpre dicir unha vez máis que a operación do Xacobeo 2021 é un momento axeitado para pensar a Galicia global, máis agora coa Lei de Acción Exterior en proceso de tramitación. Unha Galicia global que proxecte ao mundo moito máis que un lugar ideal para unhas vacacións. A exposición anunciada para o outono na Cidade da Cultura, “Galicia: Un retrato no mundo” é un anuncio que cómpre parabenizar nesa dirección e que ben puidera servir para impulsar unha aposta real polas políticas públicas de acción exterior de Galicia.

download.jpg

Atlántico Diario: María Xosé Porteiro, vicevaledora do pobo

https://www.atlantico.net/articulo/vigo/chego-lealdade-institucional-vontade-dialogo-sexa-preciso/20190809001453723883.html

A escritora e xornalista viguesa María Xosé Porteiro, vicevaledora do pobo.A escritora e xornalista viguesa María Xosé Porteiro, vicevaledora do pobo.

“Chego con lealdade institucional e vontade de diálogo no que sexa preciso”

A xornalista e escritora viguesa María Xosé Porteiro (Madrid, 1952) ten pasado en política por tódalas administracións, municipal, autonómica e estatal, e agora da un xiro total como vicevaledora do pobo.

Un nomeamento que, como ela mesma di, “me produce unha sensación dun zapato no que o meu pé cabe perfectamente”. Por primeira vez na historia da institución dúas mulleres estarán ao fronte, a valedora María Dolores Fernández Galiño e a vicevaledora. Onte foi o seu primer día de traballo.

Dúas mulleres na institutución da Valedora do Pobo, que significa para vostede?
A veces os soños se fan realidade porque quen iba a dicir isto cando empecei en política. Pero sen ir tan atrás, hai uns anos quen nos iba a dicir que por fin a normalidade chegaría ás máis altas institucións do noso país, de Galicia. Estou contentísima e creo que é unha oportunidade extraordinaria.

PSOE e PP votaron a favor pero outros grupos votaron en contra, que lles diría?
Están no seu dereito de votar como consideren e o único que podo pensar neste momento é que hai un traballo inxente e interesante por facer para o que estou na mellor das disposicións. Coa grande sorte de que a persoa que esta ao frente desta institución é unha muller que se declara feminista, defensora dos dereitos humáns, interesada pola ecoloxía, en fín, non podo ter máis coincidencias. Me da igual quen a propón ou quen a vota. O que me importa é esa folla de ruta na que creo que podo contribuir, podo compartir e podo aportar algo dunha maneira moi cómoda, no senso de que estou traballando cun equipo có que me podo identificar. Me da igual de quén ven esa proposta ou quen vota unha cousa ou outra. Houbo unha maioría e estou contenta.
Xa coñecía a institución por dentro?
Coñezo a Valeduría dende o momento da súa creación. Primeiro como xornalista e logo como política, levo nisto dende finais dos anos 70. Escribín un libro con Xosé Antonio Perozo sobre quén era quén no primeiro Parlamento galego, que é do ano 1981, así que crónica parlamentaria e logo como deputada dende o ano 89 ata o 98 estiven moi ao tanto da actividade política galega. Crear esta Valeduría do Pobo en Galicia foi un gran momento, de solidez, de madurez dunha autonomía que levaba so tres anos funcionando e, ten tido momentos mellores e peores, pero é unha institución troncal dunha autonomía de primeira como é a nosa.
Que vai aportar á institución?
Sobre todo lealdade institucional, capacidade e vontade de diálogo con calquera interlocución que sexa preciso dentro e fóra da casa. A vida me puxo en moitas situacións nas que tiven que practicar a negociación, o diálogo e a búsqueda de consenso e é unha experiencia que teño e si sirve para esta casa pois aquí estou. Pero tamén tiven a sorte de traballar en ámbitos que teñen que ver cós dereitos humáns, a protección medioambiental e cultural. Da a impresión de que todo o que puiden ir aprendendo na miña vida se decanta no que tal vez poda desenvolver aquí. Veño monacalmente, sin ningún tipo de esixencia e xa se irá vendo onde podo ser máis útil e alí estarei.
Xa coñecía á valedora?
Non persoalmente. A coñecín o día da súa toma de posesión, vai facer agora unha semana. Xa lera o seu discurso no Parlamento e quedeime enganchadísima, nun discurso no que se declara galegofalante, feminista e defensora dos dereitos humáns. E na toma de posesión francamente non hai nada en todo o que ela plantexou có que eu non poida estar dacordo.
Ten un amplísimo bagaxe político, que significa para vostede este nomeamento?
É algo que non ten que ver coa política, en política fixen prácticamente todo o que se pode facer, dende estar nun Executivo no Concello de Vigo até estar no lexislativo galego e español ou na acción exterior, asambleas europeas. Creo que en política tiña todo o camiño percorrido, máis alá de poder ser un cargo electo para algo que xa fixera. Había moitos anos que a política non era unha expectativa. Si me interesa esto é porque precisamente permite traballar nun campo no que podo traballar doutra maneira, con independencia e logo o seu propio ámbito de interese, a cidadanía, a Valeduría do Pobo. Non hai unha palabra máis interesante para min, dende o punto de vista da miña ética persoal, que se trasluce no que fago, na política, no xornalismo e na miña escrita, o meu compromiso cos valores cívicos. Nunca pensei que poidera estar aquí, pero o feito de estar recoñezo que me produce unha sensación dun zapato no que o meu pé cabe perfectamente.

En Nós TV, cambios na Valeduría do Pobo

69551040_10215391089318365_2044332728416993280_n.jpg

https://nostelevision.gal/maria-xose-porteiro-e-a-primeira-vez-que-hai-duas-mulleres-na-valedoria-do-pobo-e-e-unha-oportunidade-unica/

María Xosé Porteiro: “É a primeira vez que hai dúas mulleres na Valedoría do Pobo e é unha oportunidade única”

A nova adxunta á Valedora do Pobo destaca o patrimonio cultural e natural e os dereitos das persoas coma os puntos que máis lle interesan persoalmente

María Xosé Porteiro vén de ser nomeada coma a adxunta á Valedora do Pobo esta mesma semana e di que “o que máis me interesa a min persoalmente é a cultura, o patrimonio natural e os dereitos das persoas. Pero ao traballar en equipo non son os intereses propios os que prevalecen”. Porteiro acalara así que as liñas de traballo aínda non están marcadas para esta nova etapa que se abre que, por certo, califica de “oportunidade única” debido a que é a primeira vez na historia que ocupan estes postos dúas mulleres.
A nova adxunta ten unha longa traxectoria na política, no xornalismo e na literatura. Porteiro destaca que neste novo cargo que comeza “hai un equilibrio entre esas paixóns” e pode unir “a obxectividade do xornalismo” coa “paixón da política”.